پتانسیل تولیدگوشت در شترمرغ
By‏: ‏Fiona Benson, Blue Mountain International‏
‏
مقدمه
در سال 1997 مطالعاتی در زمینه منحنی رشد شترمرغ داشته ام و شروع به تحقیقات بر روی هر گونه اطلاعاتی در این زمینه ‏کرده ام. یکی از آزمایش هایی که با اشتیاق پیگیر آن بودم آزمایش مزرعه شرکت ‏Blue Mountain‏ بود.
جالب ترین مطلبی که در این زمینه پیدا کردم این بود که نتایج این آزمایش به صورت ماهیانه ثبت شده بود و من بر روی این ‏نتایج اطمینان خاصی داشتم. چیزی که مبرم بود اینکه پروژه بر روی مزارعی با قوانین منظم و همزمان صورت گرفت. این امر ‏نیاز به آن داشت که مساله محیط زیست را برای نگهداری پرندگان مد نظر بگیریم. میانگین وزن زنده در 12 ماه از طول عمر ‏پرندگان در این آزمایش 144 کیلوگرم و میزان ضریب تبدیل غذایی 94:1/3 بود( مطابق جدول1). زمانی که پرندگان محصولی ‏بیشتر از 50 کیلوگرم از گوشت بدون استخوان داشتند کشتار می شوند.
پنج سال بعد نتایج آزمایش به چاپ رسید زودتر از آنچه که تصور می شد یکسری بحث هایی در مورد توانایی شترمرغ برای ‏تولید گوشت دو برابر میانگین محصول امروزی و اقتصاد برای پرورش این پرندگان مطرح بود.
‏
هدف از این مقاله اثبات این مساله است که میزان گوشت این پرندگان بسیار قابل قبول و دارای سود تجاری است
جدول 1. آزمایش افزایش وزن شترمرغ ‏B. M . 1996-1997‎‏
‏
‏
‏
تحقیق:
در این آزمایش پرندگان به 3 گروه تقسیم شدند و وزن آنها بصورت ماهانه توسط ترازوی دیجیتالی اندازه گیری ‏گردید، همچنین میزان خوراک مصرفی و هزینه آن درپایان آزمایش محاسبه شد.
همه جوجه ها با 20% کرامبل استارتر ‏B.M‏ به مدت 5 هفته تغذیه شدند. سپس 20% پلت رشدB.M‏ به تدریج با ‏کرامبل استارتر مخلوط شد و پس از 8 هفتگی جیره جوجه ها به طور کامل به پلت رشد تغییر داده شد.
در سن 3 تا 4 ماهگی جوجه ها به تدریج با 32% مکمل آمادهB. M‏ آشنا شدند که با غذای آنها مخلوط شد، همان ‏عملی که برای ‏B.M‏ سفارشی برای جیره رشد صورت گرفت.
‏
‏
شکل 1. جوجه های مورد آزمایش
‏
میزان پیشنهادی ترکیباتی که با 32% مکمل آمادهB. M‏ مخلوط شدند شامل( 17% (‏CPیونجه و مابقی ذرت زرد ‏بود. در ماه 5 جیره جوجه ها شامل 50% پلت رشد ‏B.M‏ و 50% مکمل ‏B.Mبود که باهم مخلوط شدند.
گروه اول شامل یک گروه کوچک از پرندگانی بودند که پتانسیل ژنتیکی بیشتری جهت کشتار داشتند. آنها در ‏تاریخ 2/6/96 از تخم خارج شده و میانگین وزن زنده آنها در 12 ماهگی به 91/147 کیلوگرم، میانگین وزن ‏زنده گروه دوم که مخلوطی از نرها و ماده ها هچ شده در تاریخ 4/7/96 بودند در 12 ماهگی حدود 10/141 ‏کیلوگرم، میانگین وزن زنده گروه سوم که مخلوطی از نرها و ماده ها که در تاریخ 22/7/96 از تخم خارج شده ‏بودند درپایان12 ماه 147 کیلوگرم بود.
هر گروه به صورت ماهانه وزن کشی می شدند، نتایج آزمایش حاکی از کاهش وزن جوجه ها در یک دوره زمانی ‏خاص بود که این امر به علت در معرض سرما قرار گرفتن جوجه ها از تاریخ 20/12/96 تا تاریخ 3/1/97 بود ‏که طی این دوره مزرعه با سرمای شدید همراه با میزان قابل توجهی برف و یخ مواجه گردید. طی رکورد برداری ‏در مزرعه در طول 42 روز فقط 10روز دمای هوا بالاتر از ‏oC(10‎‏-) بود، دمای هوا در این دوره به 50- ‏درجه فارنهایت (45 - درجه سانتی گراد) رسید.
در طول دوره پرورش در هیچ یک از گروه ها صدمات و مشکلات پاها و یا مشکلات مصرف غذا مشاهده ‏نگردید.گزارش داده شدکه یک جوجه از گروه دوم در سن یک ماهگی در نتیجه تعقیب سگ از گروه گم و گردن ‏آن به خاطر لگدکوب شدن شکسته شد. مزرعه داران عنوان می کردندکه: پرندگان در ماههای زمستان نسبت به ‏ماههای گرم تابستان رشد بهتری دارند.
در همین زمان آزمایشی خارج از مزرعه ‏B.M‏ به صورت دیگری انجام گرفت. این آزمایش جهت مقایسه جوجه ‏هایی بود که با پلت و یا خوراک دانه ای پرورش می یافتند. تغذیه با پلت بسیار راحت تر بود اما هزینه حمل آنها ‏به مراتب در مقایسه با آسیاب کردن و مخلوط کردن آنها در فارم بیشتر بود.
پرندگان دقیقا ازجیره مورد استفاده در آزمایش قبل تغذیه شدند. یک گروه ازآنها از پلت وگروه دیگر از دانه جهت ‏تغذیه استفاده می کردند. پرندگان در 300 روزگی وزن شدند ( در سن 10 ماهگی) پرندگانی که از دانه تغذیه می ‏کردند131کیلوگرم وزن داشتند و وزن آنهایی که از پلت استفاده می کردند 124کیلوگرم بود (شکل شماره 2).
‏
شکل 2. مقایسه خوراک دانه ای با خوراک پلت
‏
نتایج آزمایش بسیار موثر بود ونتایج بدست آمده از پرندگان با وزن زنده 95کیلوگرم با هم مقایسه شدند .این وزن ‏در صنعت همیشه به عنوان وزن ایده آل جهت کشتار در نظر گرفته می شود. مقالاتی در ارتباط با نرخ رشد شتر ‏مرغ توسط دانشمندان دانشگاه اسکاتلند منتشر گردید. دو مدل ‏Gompertz‏ در سال 1991(1) و 1995 (2) ‏ساخته شدند.
گزارش گردید که مدل 2 ‏Gompertz‏ کاربردهای مختلفی در تولید و تحقیقات دارد. این موضوع می تواند به ‏عنوان یک روش جهت اندازه گیری استانداردهای مدیریتی و تغذیه ای در مقایسه با پتانسیل رشد شترمرغ ها در ‏نظر گرفته شود (3).همچنین گزارش شد که پتانسیل رشد تحت تاثیر شرایطی نمایش داده شد که برای شترمرغ ها ‏محدودیتی وجود نداشت، که این در تضاد با مدلهای ‏Gompertz‏ و نتایج حقیقی رشد بود. مشکل عمده آن بود که ‏تحت شرایط عملی نتایج قابل قبولی به دست نمی آمد و برطبق دلایل جدید مدل پایین تری بوجود آمد. تنها پرندگان ‏‏8 به مدل ساخته شده اول ‏Gompertz‏ نزدیک نبودند آنها در سن رشد قوانین را زیر پا می گذاشتند. یکی از ‏مشکلات این بود که آزمایش بسیار جا گیر بوده و در یک فارم تجاری و در شرایط هوای بسیار سرد انجام می ‏گرفت(4).
‏
شکل 3. مقایسه منحنی های رشد 5-6-7-8-9
فراهم کردن موقعیت هایی که هم راستا با مدل 1 ‏Gompertz‏ به عنوان یک هدف قابل قبول در شرایطی که هیچ ‏گونه محدودیتی وجود ندارد، معنی دار نبود.
جدول2. مقایسه میانگین وزن زنده به کیلوگرم در شکل 3
روزها 1 2 3 4 5
‏30 5/6 4 4 7/5 3/3
‏60 8/21 9/15 11 89/16 1/9
‏90 3/44 16/28 5/19 31/37 6/16
‏120 9/66 45/39 5/28 31/55 25
‏150 3/85 45/50 5/39 20/71 2/36
‏180 2/98 40/59 1/52 05/83 9/47
‏210 8/106 16/71 4/63 41/92 2/58
‏240 1/112 46/79 3/73 17/105 4/67
‏270 3/115 81/88 4/82 72/111 8/75
‏300 2/117 42/93 91 44/120 7/83
‏330 1/118 46/96 3/96 81/131 6/88
‏360 119 91/99 9/99 80/143 9/91
کسانی که دانشی در مورد حیوانات دارند، می داند که بهبودهای موثر ایجاد شده در حیوانات مزرعه ای در نتیجه ‏اجرای همزمان تکنولوژی تغذیه و برنامه های بهبود ژنتیکی است که طی نیم قرن گذشته بر روی سایرحیوانات ‏انجام گرفته است.
فعالیت بعدی تحقیقی بود که توسط ‏Deganl‏ و همکارانش در سال 1991بروری پرندگان با رشد وزنی بسیار ‏کمتر انجام گرفت. با چاپ این نمودار و شکل می توان با کار برروی جیره استارتر و جیره رشد بوقلمون به این ‏نتایج رسید.
مدل2 ‏Gompertz‏ در سال 1998 در کنفرانس علمی به عنوان قسمتی از پایان نامه ‏Ph.D‏ ارائه شد. در همه ‏جیره های به دست آمده سطوح انرژی، پروتئین و فیبر به همراه ویتامین یا مواد معدنی مورد بحث قرار گرفتند. ‏جیره هایی مرتبط با منحنی رشد توسط شرکت های تغذیه حیوانات تنظیم شدند. البته کاربرد وزن زنده به عنوان ‏تنها راهنمای کارآمد نیست چرا که وزن زنده شامل چربی نیز می باشد.
در سال 2000 انجمن بین المللی شترمرغ (‏IOF‏) ، یک نمودار برای تولیدگوشت طراحی نمود. این نمودار ‏نشانگر میانگین وزن ماهیچه ها بود. نتایج بدست آمده از این آزمایش مطابق با نتایج مطالعات انجام گرفته برروی ‏گوشت شترمرغ در ایالات متحده بود. نتیجه آنها منحنی های یکدیگر را قطع می کردند.
جدول3. مقایسه وزن ماهیچه ها
ماهیچه ‏IOA AOA BM‏
Fan #OS1046 1500‎‏ -/+ گرم 2140-1730 گرم 2341گرم
Oyster #OS1045 300‎‏ -/+ گرم 760-730 گرم 1114 گرم
Round #OS1035 1000‎‏-/+ گرم 2090-1770 گرم 2091 گرم
Outside Strip #OS1036‎‏ 300-/+ گرم 635-545 گرم 636 گرم
Inside Strip #OS1050 300‎‏-/+ گرم 680-545 گرم 818 گرم
‏
وزن ماهیچه ها در جدول3 نشان داده شده است، نمودار گوشت ‏IOA‏ نشان می دهد، افزایش وزن زنده به دلیل ‏اضافه شدن وزن و اندازه قسمتهای مختلف ماهیچه ای می باشد. این مطلب همچنین ثابت می کند که وزن زنده ‏بالاتر قابل قبول تر است که این امر مستلزم افزایش در قابلیت دسترسی مواد مغذی برای پرنده است.
‏
شکل 4. وزن کشی پرنده
بحث
ممکن است این عقیده وجود داشته باشد که" ما این نمودارها و اشکال را قبول نداریم" و حتی امکان دارد بحثهایی ‏بر روی "اهداف تولید شرکتB.M‏" بوجود آید. مدل 1 ‏Gompertz‏ می تواند به عنوان یک هدف معقول برای ‏رسیدن به ادعایمان مورد توجه قرار گیرد. این عقیده وجود دارد که اگر پرندگان با جیره هایی تغذیه شوند که برای ‏بوقلمونها طراحی شده می توانند نسبت به هدف مدل 2 ‏Gompertz‏ بهتر عمل کنند.
جیره هایی که برای شترمرغ ها بالانس شده حتی می توانند بهتر عمل کند، این عمل توسط اشخاص جیره نویس ‏انجام گردید.زمانی که پرندگان با مدل ‏Gompertz‏ در حال تولید هستند افزایش ماهیچه ها دارای توزیع نرمال ‏است.
در بیمارها و نقص هایی مانند از کار افتادگی کبد، قلب های ناقص، ماهیچه سفید، ماهیچه های تکامل نیافته، ‏انزوال ماهیچه ها و سایر نقصها باید به مشکلات تغذیه ای و کمبود های ناشی از آن توجه کرد.
در طی سالیان طولانی جیره های غذایی متفاوتی برای تغذیه شترمرغ ها استفاده گردیده است که اکثر آنها گزارش ‏شده اند. تقریبا همه آنها بر اساس احتیاجات غذایی پرندگان طراحی شده که از لحاظ ارزش غذایی در سطح پایین ‏تری از جیره های غذایی گزارش شده در آزمایش ‏B.M‏ بودند. بسیاری از جیره ها شامل پیش مخلوط های تنظیم ‏شده برای پرندگان یا گاوهای گوشتی بودند. بقیه جیره ها شامل جیره های کپی برداری شده از اطلاعات منتشر ‏شده بود. بعضی اوقات بر اثر اشتباهات ناشی ازکپی برداری غلط، درک درستی از جیره ها وجود نداشت. ‏همانطور که می دانیم ژنتیک نقش مهمی را در پتانسیل تولید گوشت در حیوانات بازی می کند. این مطلب توسط ‏پرندگانی که به صورت ژنتیکی توانایی بیشتری برای تولید گوشت نسبت به سایرین دارند مشخص می گردد مانند ‏نژاد های آفریقایی . پیش از انجام این آزمایش و بررسی عملکرد پرنده های تغذیه شده با جیره ‏B.M‏ ، پرنده های ‏نژاد آبی و قرمز نسبت به نمونه های آفریقای جنوبی کوچک تر بودند. اما تغذیه این پرندگان با مکمل های ‏B.M‏ ‏به همراه بهبود ژنتیکی آنها باعث افزایش پتانسیل تولید گوشت و برطرف شدن نقص های تغذیه ای آنها گردید.
شکل- 5 پرنده 16 ماهه ای را نشان می دهد که در سال 1990 به صورت جوجه 3 ماهه در وضعیت لاغر و ‏استخوانی خریداری و طی دوره آزمایش در دسته اول پرندگان قرار گرفتند.
‏
‏
شکل 5. ‏Daryl Holle , Barney(16‎‏ ماهگی)
‏
Daryl Holle‏ درشت هیکل با 6 فوت و 190 سانت قد و تصور کنید که این پرنده واقعا چقدر بزرگ بود. این ‏نتیجه ای بود که از ‏Daryl‏ همراه با پرندگان دیگر مورد آزمایش بدست آمد و کشاورزان شاهد این رشد شگرف ‏در نتیجه تغذیه با مکمل های ‏B.M‏ بودند.
نتایج:
اشکال عمده این است که نقص و مشکلات به صورت نرمال در نظر گرفته شوند. امروزه حتی با وجود تمام ‏شواهد واضح مسائل خاص به صورت معمولی جلوه می کنند. ولی اکثر مشکلات خاص امری طبیعی نیستند. این ‏مساله نیازمند آن است که بحث بیشتری بر روی بعضی از مقالات پایه ا ی صورت بگیرد.
Daryl‏ به علایم نقصها بیشتر توجه کرد مانند تغییر شکل پاها، تخم هایی با کیفیت پایین، باروری پایین، مشکلات ‏کبدی وغیره .
او عامل این نقصها را با بررسی اثرات آنها مورد شناسایی قرار داد، در تمامی گونه ها علل مشکلات یکی بود. ‏در تثبیت کردن نقصها با روشهای مختلف می بایست احتیاجات خاص، توانمندیها و تحمل ها مد نظر قرار بگیرد. ‏این مساله مهم است که بفهمیم چگونه اثرات دارو یا هر چیز دیگری می تواند از افزایش مشکلات جدید جلوگیری ‏کند. فراتر از این مسائل ‏Daryl‏ همچنین مسائل تولید، هدفها، اجراء خصوصیات را در طرح این جیره ها مورد ‏بحث قرار داد.
References‏:
‏[1] ‏Du Preez et al‏ ‏Stellenbosch University 1992‎‏.
‏
‏[2] ‏Cilliers et al Stellenbosch University‏ 1995.
‏
‏[3] ‏Feeding and Feed Management, W.A. Smith and J.Sales‏, ‏Stellenbosch University, ‎Practical Guide for Ostrich Management and Ostrich‎‏ ‏Products Page 11 1995‎‏.
‏
‏[4] ‏Nutrition of the Ostrich for Meat and‏ ‏Leather, J.P. Hayes, S.C. Cilliers, and J.J. Du ‎Preez European Ostrich‏ ‏Association World Congress, 1996‎‏.
‏
‏[5] ‏Gompertz 1 - Gompertz Model‎‏, ‏Nutrition of the Ostrich for Meat and Leather, J.P. ‎Hayes, S.C. Cilliers, and‏ ‏J.J. Du Preez European Ostrich Association World Congress, ‎‎1996‎‏
‏
‏[6] ‏Degan‏ 2 - ‏Degan et all Animal Production. 52,225-232 1991 Referenced B.D.H.van ‎Niekerk‏ ‏and U T Muller, Maximising Growth of the Ostrich for Slaughter, European ‎Ostrich‏ ‏Association World Congress, 1996‎‏
‏
‏[7] ‏Cilliers 3 - S.C. Cilliers‎‏, ‏University of Stellenbosch, Ph.D. Thesis 1995. Referenced ‎B.D.H.van Niekerk and‏ ‏U T Muller, Maximising Growth of the Ostrich for Slaughter, ‎European Ostrich‏ ‏Association World Congress, 1996‎‏.
‏
‏[8] ‏Blue Mountain 4 - Blue Mountain‎‏ ‏Farm Benchmark Trial, Carried out by Darrell ‎Wagoner, Oakridge Ostrich Farm‏, ‏Hayes, Kansas, USA. 1996-1997‎‏.
‏
‏[9] ‏Gompertz 5 - F.C. Cilliers‎‏ ‏Determination of Metabolisable Energy and Amino Acid ‎Requirements for‏ ‏Maintenance and Growth of Ostriches, Ratite Scientific Conference, ‎‎1998‎‏
‏
‏[10] ‏Optimum Vitamin Nutrition for Optimum Health and Performance in‏ ‏Nutrafacts - ‎Vol.3 No.2 1999‎‏
‏
‏[11] ‏D.G. Holle – Yellow Livers on Baby‎‏ ‏Chicks are not Normal‏.
‏
‏[12] ‏F.V. Benson, D.G. Holle – Nutrition and‎‏ ‏Health, Curso Especializado en Producción ‎de Avestruces nutrición – manejo y‎‏ ‏patología, UST, Santiago, Chile 2001‎‏.
‏
براي اشتراك مبلغ مورد نظر را به نام شركت مهندسي آتي نگر مهر به حساب جاري 2103 بانك كشاورزي شعبه ‏انقلاب وصال كد 770 واريز و فيش بانكي را از طريق نمابر به شماره 6969273 و يا صندوق پستي 5646 - ‏‏14155 ارسال فرماييد.
تلفن:
‏66969273-021
‏2074627(0912)
‏
فرم اشتراك بولتن تخصصي شترمرغ
نام و نام خانوادگي: شغل: ميزان تحصيلات:
شروع اشتراك از شماره: تعداد نسخه مورد نياز:
هزينه اشتراك: 3 ماهه 50.000 ريال 6 ماهه 80.000 ريال
يكساله 120.000 ريال دو ساله 200.000 ريال
نشاني دقيق پستي: استان شهر/ روستا خيابان اصلي
خيابان فرعي كوجه پلاك
تلفن: نمابر: ‏Email‏:‏